БИШКЕК – Намойишчилар президент Владимир Путиннинг Қирғизистонга нисбатан олиб бораётган қаттиқ сиёсатидан норози эканликларини билдирдилар.
Намойишчилар чоршанба (27 март) куни, Путиннинг Қирғизистонга бир кунлик давлат ташрифи билан келишидан бир кун аввал Бишкекдаги Россия элчихонаси олдида тўпланганлар. Улар қўлларига «қотил» ва «босқинчи» деган плакатларни ушлаб олиб, Россияни Қирғизистоннинг Қантидаги ҳарбий базасини олиб чиқиб кетишга чақиришди.
Полиция намойишчиларга қарши чиқди ва эр-хотин Нурлан Каримшаков ва Гулзана Имаеваларни қўлга олди, деб хабар берди AFP.
Қирғизистон ҳуқуқ-тартибот органлари ҳибсларни тасдиқлаган, аммо бу ҳақда батафсил маълумот бермаган.
«Улар миллатлараро адоват қўзғашда айбландилар», деди Замир Жоошев. У мазкур айбловларни «ғирт бемаънилик», деб атади. Уларга 10 йилгача қамоқ жазоси белгиланиши мумкин.
Россиянинг Қирғизистондаги ҳозирлигининг кенгайиши
Россия 2003 йилдан бери Чуй вилоятидаги Қант ҳаво базасидан, шунингдек, 1940 йилдан бери Иссиқкўлдаги торпедо синовлари полигонидан фойдаланиб келмоқда.
Путиннинг ташрифи Қирғизистонда яна бир ҳарбий база очилиши истиқболини кучайтиради.
Россия Қирғизистонда иккинчи база очишни «муҳокама қилишга тайёр», деб айтган эди Россия ташқи ишлар вазири Сергей Лавров феврал ойида Қирғизистонга ташрифи чоғида. Бу ҳақда Озод Европа/Озодлик (RFE) радиоси хабар берган.
Бир неча ойдан бери мамлакат жанубида иккинчи базанинг очилиши ҳақида гап-сўзлар юрган эди.
Қант масаласида эса, Россия ҳарбий база ҳудудини 60 гектарга кенгайтиришини эълон қилди.
Россия ҳарбий базаси борасидаги келишув Кремлнинг ресурсларга муҳтож Қирғизистоннинг иқтисодий қийинчиликларидан фойда кўраётганини англатади. Масалан, 2012 йилда Қирғизистон Москванинг Қант базасидан фойдаланишига оид ижара шартмомасини яна 15 йилга узайтирди, бунга жавобан Россия унинг қарийб 500 миллион долларлик (34,9 миллиард сўм) қарзидан воз кечган.
Кремль Марказий Осиёдан кетмоқчи эмас
Совет Иттифоқи 1991 йилда парчаланиб кетган бўлса-да, кўплаб постсовет республикалари, жумладан Қозоғистон, Қирғизистон ва Тожикистонда ҳанузгача Россия қўшинлари бор. Марказий Осиёда минтақавий хавфсизлик борасида ваҳима уйғотиш ҳарбий ва сиёсий назорат ўрнатиш ҳамда ички муаммоларни ҳал этишдан қочиш усулларидан бири ҳисобланади, дейди маҳаллий таҳлилчилар.
Россиянинг Қирғизистондаги давомли ҳозирлиги аввал ҳам норозиликка сабаб бўлган.
Ўтган йили қирғизистонликлар мамлакатдаги асосий сайёҳлик маскани ҳисобланган Иссиқкўл яқинида Россия қўшинлари ўқув машғулотлари ўтказганига эътироз билдирган эдилар.
Россия ҳарбийлари Иссиқкўл яқинида жойлашган тоғлардаги шартли «душман позицияларини» яқин масофага учадиган «Искандер-М» баллистик ракеталаридан ўққа тутганлар.
Россия Тожикистонда 201-Ҳарбий базадан (Россиянинг хориждаги энг йирик ҳарбий обекти) фойдаланади. Россия ва ночор ҳолатда қолган Тожикистон 2012 йилда келишув имзолаган, унда база 2042 йилгача (Совет Иттифоқи парчаланганидан сўнг 51 йил давомида) фаолият юритиши кўзда тутилган эди.
Оддий фуқаролар норозилиги
Кўпчилик қирғизлар Путин учун тўшалган қизил гиламни ва унинг ташрифи чоғида норозилик уюштирган намойишчиларга нисбатан шафқатсиз муносабатда бўлинганини танқид қилмоқдалар.
«Қирғизистон демократик тараққиёт йўлидаги давлат эканлигини таъкидлаб келади», дейди Қораболта шаҳридан бўлган тадбиркор Болот Искендеров Карвонсарой билан суҳбатда. «Биз доим ҳукуматимиз ва президентимизни танқид қила олганмиз… Нима учун энди биз Владимир Путин ва унинг режимини танқид қила олмаймиз?»
«Плакатга боқинг ва ундаги ёзувни ўқинг», деб ёзган украиналик ҳуқуқбон Дмитрий Кабак Facebookдаги «Мустақил Қирғизистон» гуруҳида. «Кимдир бу ерда нафрат ва адоват қўзғашга уриниш белгиларини кўряптими?»
«Бу ерда ҳеч қандай жиноят таркиби йўқ», деб ёзган ўша гуруҳда Бишкекда яшовчи Александр Тебенков. «Бу инсонлар ўзларининг сиёсий қарашларини ифода этишган ва жамоат тартибини бузишмаган.»
[Ушбу мақолани тайёрлашга Канат Алтинбаев ўз ҳиссасини қўшган.]
Путин ва Россия – босқинчилар. Тўппа-тўғри айтишибди.
Жавоб беришФикрлар 32
Мақолани Америка Қўшма Штатлари давлат департаменти ёллаган сохта либерал ёзган. Халқнинг фикри бу ёзғувчининг фикрига зид. Биз Путинни ҳурмат қиламиз ва яхши кўрамиз. Майдонга плакат кўтариб чиққанларнинг кимлиги эса номаълум. Уларнинг кимлигини АҚШ элчихонасидан сўраш керак; элчихона уларни билади.
Жавоб беришФикрлар 32
Путин расво, Россияни Хитойга сотиб юборди
Жавоб беришФикрлар 32
Биз Буюк СССРни қайта барпо этишимиз керак. Ҳозир бунинг вақти бўлмаса ҳам, эртами-кечми барибир шунга келамиз, ҳозир шу йўлдан кетяпмиз. Европа иттифоқи бу бугунги СССР. Мен Россияда кўп йиллар ишладим ва Россияга қўшилишдан маъно борлигини биламан, чунки Қирғизистонда иш йўқ, одамлар ўз ҳолича яшайди, ҳукумат камбағал ва ҳеч нарса қилмайди. Уларга қўшилганимизда, Қирғизистонда ишлашимиз ва Россиядаги сингари муносиб маош олишимиз мумкин эди.
Жавоб беришАввало рус тилини ўрганинг
Жавоб беришНима муаммо? Сизнингча, буюк СССРни қуриш учун ҳамма рус тилини билиши керакми? Ишонинг, бу келаси 1000000 йилда ҳам юз бермайди.
Жавоб беришФикрлар 32
Ҳақиқатдан ҳам Россия Қирғизистонни ўз ҳолига қўйиши керак, ўзлари ҳаракат қилишсин ва ахлатдан қурол ясаб ўз чегараларини ҳимоя қилишсин. Россия федерациясидан ҳамма қирғизларни ҳайдаб чиқариш керак, ватанларига бориб меҳнат қилишсин, Қирғизистонни ёддан чиқарсин. Америка ва Украинадан ёрдам сўрасинлар. Қандай қилиб бундай гапириш мумкин ўзи.
Жавоб беришТўнка, Россия Иккинчи жаҳон уруши вақтида Москвани ҳимоя қилган қардош халқни ҳеч қачон ташлаб қўймайди. Устингдан тўкишинг учун биз сенга ахлат юборамиз.
Жавоб беришЯхши жавоб бўлибди
Жавоб беришФикрлар 32
Ҳайронман, Қирғизистон ёки бошқа давлатларда базалар қуриш нега керак, нимага тайёргарлик кўришяпти ўзи, урушни ҳукмдорлар бошлайди, нега энди жабрини оддий одамлар тортиши керак.
Жавоб беришБазалар сиз текинтомоқларни Россия чегараларига яқинлаштирмаслик учун қуриляпти, стратегик мулоҳаза қилиш керак...
Жавоб беришФикрлар 32
Владимир Владимирович Путин ажойиб инсон. Тинч аҳолининг доно ҳимоячиси. У дунёнинг барча бурчакларида ўз кучларига эга. Унинг қўлидан ҳар қандай иш келади, хоҳ катта бўлсин, хоҳ кичик. Биз доим Россия билан ҳамқадам бўлганмиз ва унинг ортидан борганмиз. Бу асрлар давомида кўплаб ҳамюртларимизнинг ҳаёти эвазига амалга ошган. Биз буларнинг барини биламиз ва ёдда сақлаймиз. Россия ҳалок бўлган аскарларни, оналаримизни зинҳор унутмайди. Бегонанинг ноғорасига ўйнаманглар.
Жавоб беришТўғри, баракалла, қўшиламан!
Жавоб беришФикрлар 32
АҚШ бу албатта ривожланиш ва технологиялар демакдир, Россия эса ДНРни ҳам Сомалияга айлантирди.
Жавоб беришАҳмоқ аёл экансан. Ироқ, Ливия, Сурия, Югославия, Украина, Венесуэла ва ҳ.к. Буларнинг бари АҚШнинг ёвузлиги
Жавоб беришФикрлар 32
Қанчалар яхши босқинчи экан, қарзларда кечибди, ривожланишга маблағ ажратибди! Америкосларни кутаверинг, улар қирғизистонликларни банги ва баччабозларга айлантиради!
Жавоб беришбор йўқол ж...б
Жавоб беришМенимча далиллар қолмади, шекилли
Жавоб беришФикрлар 32
Қозоғистон, Қирғизистон, Ўзбекистон ва Тожикистон ўз муаммоларини ўзлари ҳал қилишлари керак. Россия аралашмаслиги керак. Ҳамкорлик қилиш бўлса марҳамат.
Жавоб беришФикрлар 32
Россияларинг билан бизни тинч қўйинглар, мигрантларни депортация қилинг, виза режимини жорий қилинг, ўз базаларингизни олиб ташланг, божхона иттифоқидан чиқишимизга қўйиб беринг.
Жавоб беришФикрлар 32
Элчихона олдига икки киши келган, аммо уларни кўпчилик бўлиб қўллаб-қувватлаган
Жавоб беришФикрлар 32
Муаллифларга ҳудудимизда рўй бераётган ҳодисаларни объектив ёритиб берганлари учун ташаккур. Ҳурмат билан Facebook тармоғидаги “Мустақил Қирғизистон/Эгемендүү Кыргызстан (КпТС)" гуруҳи администратори
Жавоб беришФикрлар 32
Путин босқинчи. Бу ҳақиқат.
Жавоб беришАҳмоқ, Путин бўлмаганда америкослар Қирғизистонни еб қўйишардику ёки Ўзбекистонга қарши қайрашарди
Жавоб беришФикрлар 32
Нимага қаршилик қиляпсизлар? Жон куйдирмасанг жонона қайда. Россияда сизлар учун ҳар ерда яшил чироқ. Қирғиз жиноят содир этса тожик айбланади. Россияда бемалол юриш, қулай ишлаш ва базани ижарага топшириш учун яхшигина пул топяпсиз. Булар учун сиз нимадандир воз кечяпсиз, шунга ортиқча гапирманг. Чўп излашдан аввал кўзингиздаги ходани олиб ташланг.
Жавоб беришНима, руслар Қирғизистонда жиноят содир этмайдими? Бир нарса бўлса, дарров консулхонага югуриб борасизлар. Россияда пул ишлаётганимиз учун таъна қилманглар, сиз пул бермайсиз бизга, вақти келиб, ўзингиз ишга таклиф қиласиз, биз эса боргимиз йўқ деймиз.
Жавоб беришБунинг учун аввал иш бўлиши керак.
Жавоб беришФикрлар 32
«Кўпчилик қирғиз фуқаролари» дегани икки кишидан иборат оилами :)))
Жавоб беришФикрлар 32
Ёқутистондаги қирғиз мигрантларини гиж-гижлаган Кремл бўлади. Қирғизистон президенти Путиннинг буйруқларини тушуниши ва уларга бўйсуниши учун қилинган иш бу. Шундай кейин у ўз буйруқларини бериш учун Қирғизистонга учиб келди.
Жавоб беришБуни нима бемаънилик, ахмоқмисизлар, нега шу иккаласига ёпишиб олдинглар, Россия бўлмаса, (террорчилар) Афғонистонни эгаллаб олишади, улар эса пачакилашиб ўтиришмайди. Зиндонга ташлайдилар ёки ундан ҳам бадтар қилишади. Хонаки танқидчилар миясини қаерда қолдирган. Кечирасизлар. Ичимдан отилиб чиққан гаплар бу.
Жавоб беришҲукуматдаги аҳмоқлар шунгача боришгани даҳшат. Уларнинг аҳмоқона фитналарига эътибор қилмаслик керак. Доно бўлинглар.
Жавоб беришҚирғизларнинг таъзирини бериш керак. Зиндон нима эканлигини ҳис қилиб кўрсинлар, акс ҳолда тушунмайдилар.
Жавоб беришФикрлар 32